Spotkanie, na które zaproszono obecnych i byłych nauczycieli szkoły, wychowanków, absolwentów, rodziców utalentowanych uczniów oraz władze samorządowe - gminy Gostyń i powiatu gostyńskiego, odbyło się przy lśniącym odrestaurowanym instrumencie klawiszowym - fortepianie marki Bechstein z 1899 roku. Widać było, że instrument odzyskał swój dawny blask. Rozpoczęło się od fotograficznej prezentacji historii powstania zabytkowego instrumentu, przerywanej anegdotami wyjaśniającymi jego (prze)znaczenie w szkole.

Fortepianu nie można było dotykać, to mogło być niebezpieczne

Są absolwenci gostyńskiego „ogólniaka”, którym czarny fortepian kojarzy się - niestety - z instrumentem czy meblem, który ozdabiał licealną aulę na zasadzie „nie rusz, nie tykaj”, jak w muzeum.

- Ten fortepian zawsze w auli był. Za moich czasów, kiedy byłem uczniem liceum, to pamiętam jedną rzecz, że nikt nie mógł go dotknąć. Złamanie zakazu mogło być niebezpiecznie. Jak państwo widzicie, ten fortepian później był wykorzystywany na różnego rodzaju uroczystościach, mówimy o latach 90. XX wieku i początkach XXI wieku. Tu są ujęcia, które pokazują historię fortepianu oraz osoby, które grały na tym naszym instrumencie - pokazywał Mikołaj Kulczak.

Na jednym ze zdjęć pokazano, do czego służył fortepian, który nie mógł być już wykorzystywany jako instrument, był rozstrojony, uszkodzony. Wówczas, podczas szkolnych uroczystości, wykorzystywano go jako „kwietnik”.

- Stały na nim wazony z kwiatami. Stąd później były pytania, dlaczego są takie na tym instrumencie. Dzisiaj wiemy dlaczego - opowiadał dyrektor ZSO w Gostyniu.

Wykonanie fortepianu koncertowego C. Bechstein zajmuje ponad rok.

Dane techniczne instrumentu C. Bechstein: model V; numer płyty rezonansowej: 17321; numer seryjny: 53868; rok i miejsce produkcji: 1899, Berlin

Materiały:

Płyta rezonansowa - świerk czerwony w okolic Vall di Fiemme we Włoszech, żeliwna rama.
Szkielet, korpus i inne elementy konstrukcyjne - buk, mahoniowiec,
Młotki - klon
Klawisze szkielet - świerk, lipa, pokryte kością słoniową
Struny ze stali
Dekoracyjne elementy - mosiądz

Fortepian z auli ZSO po prostu się zużył

Po wielu latach używania szlachetnego instrumentu, niezgodnie z przeznaczeniem, zabytkowy fortepian został odrestaurowany. Działania w tym kierunku, dość spontanicznie podjęte zostały po zmianie na stanowisku dyrektora i ogłoszeniu o porządkach, jakie zostały przeprowadzone w szkole, między innymi w zwiąku z jubileuszem 100-lecia oddania do użytku budynku szkoły. Co zrobić z fortepianem?

- Z tego też powodu zaoferowano nam renowację fortepianu. Ostatecznie udało się ten proces przeprowadzić. Gmina Gostyń dofinansowała połowę remontu zabytkowego instrumentu, drugą część dołożył samorząd powiatu gostyńskiego. Z budżetu szkoły również były pewne wydatki - mała kwota musiała uzupełnić dofinansowanie samorządów, ponieważ jak państwo widzicie, całość renowacji fortepianu kosztowała 55 000 zł - wyjaśniał dyrektor Mikołaj Kulczak, opowiadając, jak doszło do odrestaurowania zabytkowego instrumentu.

Renowacja fortepianu

Uroczystości z okazji 100-lecia oddania do użytku budynku szkoły - 26.10.2024 r. - propozycja sfinansowania renowacji muzycznego, zabytkowego instrumentu muzycznego:
Ogłoszenie i rozstrzygnięcie zapytania ofertowego - wybrano firmę Profi Pianos z Jarocina/Berlina.

Całkowity koszt renowacji fortepianu wyniósł 55.000 zł, na tę kwotę złożyły się po połowie:

powiat gostyński,
gmina gostyń,
uzupełnienie kosztów odrestaurowania fortepianu pokryto z budżetu szkoły.

Dyrektor Mikołaj Kulczak wyjaśnił również, na czym polegały prace renowacyjne przy zabytkowym fortepianie, należącym do ZSO w Gostyniu. Na prezentowanych zdjęciach obecni w auli goście mogli zobaczyć, jak wyglądał transport dużego instrumentu muzycznego - ze szkoły oraz jakie działania podejmowano po powrocie odnowionego zabytku, by z powrotem zajął swoje miejsce w auli.

- Transportem zajęła się firma Pianos, która ma siedzibę w Jarocinie, ale też w Berlinie, niedaleko od historycznego miejsca, gdzie powstał instrument. I się okazało, że nie było z tym problemu. Fortepian waży, uwaga... 450 kilogramów, więc jest co dźwigać. Tutaj panowie już wnoszą ten instrument, we czwórkę, na specjalnych pasach, posługując się rownież wózkiem - mówił dyrektor ogólniaka.

Renowacja fortepianu obejmowała:

część akustyczną: m.in. szlifowanie, lakierowanie i naprawę dna rezonansowego, lakierowanie ramy żeliwnej,
część obudowy: m.in. dekla, nóg, liry, pulpitu, rolek i lakierowanie całości,
remont mechanizmu: m.in. wymiana zużytych części mechanizmu, klawiatury,
transport,
strojenie instrumentu,
gwarancję.

Dodatkowo zakupiono pokrowiec ochronny, który ufundowało Stowarzyszenie Absolwentów, Wychowawców i Wychowanków Gimnazjum i Liceum w Gostyniu im. ks. Franciszka Olejniczaka "OMNES UNUM SIMUS".

- Same klawisze fortepianu zrobione są ze świerku i lipy, które są pokryte kością słoniową. Dzisiaj już takiego fortepianu nie dostaniemy, ponieważ jest zakaz handlu kością ozdobną - wyjaśnił Mikołaj Kulczak.

Uczniowie się cieszą, że fortepian odzyskał swój blask

W imieniu młodzieży szkolnej głos zabrał przewodniczący samorządu uczniowskiego - Kacper Kopeć, który dał gościom do zrozumienia, że uroczystość dla społeczności liceum jest czymś więcej, niż tylko oddaniem do użytku odrestaurowanego fortepianu. Podziękował wszystkim zaangażowanym w przedsięwzięcie, za wsparcie finansowe i zrozumienie, „jak ważna jest kultura w edukacji młodzieży, a także za zrozumienie, jak ważny ten fortepian jest w historii szkoły".

- Ten instrument, który przez ostatnie lata jedynie biernie obserwował wydarzenia w auli, dziś odzyskał swój blask i na nowo będzie źródłem inspiracji. To prawdziwa szansa dla uczniów na rozwijanie swoich muzycznych talentów, za którą bardzo serdecznie dziękujemy - mówił Kacper Kopeć. - Jestem pewny, że wielu uczniów będzie mogło się na nim rozwijać i prezentować dla wszystkich swoje umiejętności. Ten fortepian nie będzie stał w ciszy, zostanie wykorzystany w pełni podczas koncertów, akademii, konkursów i innych występów. Muzyka będzie rozprzestrzeniać się w tej auli, a jej dźwięki będą świadectwem naszej kreatywności i pasji – deklarował przewodniczący samorządu uczniowskiego.

https://gostynska.pl/wiadomosci/gala-z-okazji-100-lecia-oddania-do-uzytku-budynku-liceum-w-gostyniu-ze-spektaklem-teatru-mpf-na-final/vBGg4jwFssEJpyzRDAQw

Czas na przemówienia sponsorów renowacji fortepianu

Swoje "pięć minut" podczas wieczoru mieli także główni sponsorzy renowacji fortepianu: włodarze gostyńskiej gminy i powiatu.

Starosta Robert Marcinkowski zdradził, że bardzo lubi muzykę, jednak po stronie biernej, jako słuchacz. Słyszał między innymi dźwięki fortepianu, na którym grał Andrzej Jankowski, a w chórze, który prowadził, występowała żona starosty.

- Przed gostyńskim liceum bardzo dobry czas, bo odrestaurowanie fortepianu to nie jest jedyna rzecz, o której dziś możemy mówić. Już dosłownie za kilka dni prawdopodobnie zapniemy na ostatni guzik wielką inwestycję, jaką realizujemy na terenie zespołu szkół ogólnokształcących – to wirtualna strzelnica, która będzie miała swoje miejsce w dawnej sali gimnastycznej. Druga rzecz, którą dzisiaj już możemy domówić, to wielkie inwestycje, które zaplanowane są w liceum - budowa windy, modernizacja pracowni technicznej, biologicznej (...). - powiedział włodarz powiatu.

Starosta jest przekonany, że gostyńskie liceum czeka dobra przyszłość. Cieszę się, że możemy się spotkać, mówiąc nie tylko o inwestycjach, w tej sali goszcząc także byłych pedagogów, byłych dyrektorów, wszystkich emerytowanych pracowników, ale także młodzież i rodziców. Mam nadzieję, że teraz patrząc nie tylko na ten fortepian, można powiedzieć: "gostyńskie liceum - tu wszystko gra".

Burmistrz Gostynia Jerzy Kulak, przemawiając przed publicznością, wrócił do jubileuszu 100-lecia oddania do użytku budynku liceum i przygotowań do tej uroczystości, która miała miejsce w 2024 roku.

- Wspólnie z radnymi, którzy są albo absolwentami, byłymi pedagogami, albo obecnymi nauczycielami, z przyjaciółmi tej szkoły, zastanawialiśmy się, jak powinien wyglądać prezent. I to ze strony szkoły wyszedł pomysł tak naprawdę, bo usłyszeliśmy, że w ramach tych obchodów ma odbyć się zbiórka na odrestaurowanie fortepianu. Od dłuższego czasu zastanawiano się, co zrobić z tym fortepianem, że nawet był pomysł, żeby on już po prostu zniknął. Jego stan był katastrofalny. I stwierdziliśmy, bierzemy to na siebie, co więcej zmotywujemy samorząd powiatowy. Ja tak to obieram, że ten nasz prezent [miniaturka fortepianu – przyp. redakcji] był z jednej strony podarunkiem na 100-lecie, a z drugiej strony motywacją. Może to też są słowa na przyszłość, byśmy jak najwięcej takich wspólnych projektów robili – powiedział burmistrz Gostynia.

Małgorzata Czajka-Woch w podziękowaniu do A. Jankowskiego: "ten fortepian zawsze był w twoim towarzystwie, a ty jego".

Wieczorne spotkanie w liceum okazało się doskonałą okazją do złożenia podziękowań osobie, która zawsze i najbardziej była związana z fortepianem, nauczycielowi muzyki, Andrzejowi Jankowskiemu.

- Szczerze powiedziawszy, ten fortepian, jak można zauważyć, przeglądając kroniki szkolne, zawsze był w twoim towarzystwie, a ty jego. I ty nam się po prostu z nim kojarzysz. Bardzo ci dziękujemy za wszystkie biesiady, koncerty. Za wydanie płyty. Wiemy bowiem, że była to naprawdę wspaniała promocja naszej szkoły. A dla uczniów, którzy lgnęli wprost do ciebie, była to niesamowita przygoda z muzyką. Bardzo dziękujemy, ale cieszy nas również fakt, że mamy tak wielu uczniów, którzy chcą tę wspaniałą przygodę z muzyką kontynuować teraz już przy prawdziwym, pięknym odrestaurowanym fortepianie. Do tej pory ręce aż czekały na to, żeby zagrać, ale niestety. Dzisiaj pokażą na co ich stać - zapowiedziała Małgorzata Czajka-Woch, nauczycielka w ZSO w Gostyniu.

Podziękowania złożono na ręce Asi, żony Andrzeja Jankowskiego.

- Zdajemy sobie sprawę ile razy ten obiad musiał być odgrzewany, bo próba się przedłużała, a to jeszcze nie wrócili z koncertu - powiedziała M. Czajka-Woch.

Części drugiej spotkania, muzycznej, towarzyszyło motto: Tam, gdzie dźwięk spotyka kolor – pasje uczniów w pełnym brzmieniu. Rozpoczęła się właściwie od wspólnego wyśpiewania "100 lat", przy akompaniamencie fortepianu, na którym zagrał Andrzej Jankowski.

Następnie na scenie zaprezentowali się uzdolnieni muzycznie uczniowie ZSO w Gostyniu, występując przed publicznością z instrumentem (fortepianem, trąbką, saksofonem) lub wokalnie - z mikrofonem. Zabrzmiała muzyka, piosenki. Za to na korytarzu przed aulą, na wystawie pięknie prezentowały się prace uczennic uzdolnionych plastycznie.

Fortepiany (1)

„Pierwsze skrzypce” grał zabytkowy fortepian