Wyścig marketów w wydłużaniu terminów ważności kuponów kaucyjnych. Polacy szybko weszli w system recyklingu

System kaucyjny wszedł Polakom w krew

Prawie rok funkcjonowania systemu kaucyjnego pokazał, że zwrot opakowań stał się elementem codziennych nawyków Polaków.

- Polacy rozumieją, po co jest system kaucyjny, wspierają go, są jego uczestnikami. Plastik zniknął z otoczenia, a ekonomicznie system ma coraz większe uzasadnienie - powiedziała podczas konferencji prasowej Paulina Hennig-Kloska, szefowa ministerstwa klimatu.

Ministra poinformowała, że skuteczność systemu na koniec września 2026 roku miała wynieść blisko 60 proc., biorąc pod uwagę wprowadzone do obiegu versus zebrane w tym samym czasie opakowania.

Najbardziej popularne są automaty

Automaty są też najpopularniejsze, jeśli chodzi o zwrot opakowań kaucyjnych, ponieważ - jak podkreśliła Hennig-Kloska - odpowiadają za 90 proc. zwróconych butelek i puszek. Zgodnie z danymi ministerstwa klimatu, niemal połowa punktów zwrotu działa w małych sklepach, poza jednostkami handlowymi utworzono ich blisko 750.

Jeśli konsumenci chcą skorzystać na systemie kaucyjnym zwracając opakowania, powinni zorientować się, jakie są zasady wykorzystania kuponów, nazywanych voucherami czy bonami kaucyjnymi, którymi można płacić za zakupy w sklepie. Klienci dostają je po tym, jak zwrócą do butelkomatu puste butelki plastikowe i puszki. Istotna jest m.in. data ważności takiego kuponu.

Sklepy o powierzchni powyżej 200 m kw. mają obowiązek odbierać puste opakowania ze znakiem kaucji i zwracać klientom pobraną wcześniej kwotę. Mniejsze placówki pobierają kaucję, ale ich udział w odbiorze opakowań jest dobrowolny.

System obejmuje butelki plastikowe do 3 litrów, metalowe puszki do 1 litra oraz - od 1 stycznia 2026 r. - szklane butelki wielorazowego użytku do 1,5 litra. W przypadku butelek wielorazowych producenci napojów nadal mogą prowadzić także własne, niezależne systemy zbiórki opakowań.

Jak długo obowiązują vouchery za zwrócone butelki?

Od początku działania systemu kaucyjnego termin ważności kuponów recyklingowych za zwrot opakowań w systemie kaucyjnym wynosił 30 dni. Co prawda Ministerstwo Klimatu i Środowiska rozważa wprowadzenie obowiązku, zgodnie z którym bony wydawane przez butelkomaty byłyby ważne przez co najmniej 90 dni, jednak niektóre sieci handlowe już kilka miesięcy temu, na własną rękę zaczęły wprowadzać zmiany w systemie kaucyjnym, wydłużając terminy wykorzystania kuponów, by ułatwić życie klientom.

• Vouchery w marketach Netto Polska wydawane klientom po zwrocie opakowań w tej sieci są ważne przez 90 dni. Poza tym bon nie musi być wykorzystany podczas najbliższej wizyty w sklepie. Można zachować go na później i zrealizować w dowolnym terminie przy okazji kolejnych zakupów.
• Sieć Stokrotka również stosuje 90-dniowy termin ważności bonów.  Konsumenci mogą wykorzystać voucher w każdym sklepie sieci, nie tylko w tym, w którym został wydany.
• Lidl zmienił zasady w systemie kaucyjnym od 1 października. Bony kaucyjne za zwrot opakowań drukowane w recyklomacie ważne są 100 dni. Można je wykorzystać do pomniejszenia kwoty zakupu (opcja dostępna przy kasach samoobsługowych i liniowych), we wszystkich sklepach.  Klient dostanie również zwrot w gotówce przy kasie liniowej. 
• Sieć marketów Biedronka wydłużyła ważność voucherów kaucyjnych do 120 dni. Klient może go użyć podczas zakupów w dowolnym sklepie Biedronka. Służy do opłacenia całego koszyka zakupowego. Możliwa jest wymiana na gotówkę bezpośrednio przy kasie sklepu. 
• Dino oraz Auchon - kupony kaucyjne ważne są bezterminowo, można je wykorzystywać w marketach w całej Polsce. 
• Według ostatnich informacji w POLOmarkecie obowiązuje 3-letni termin na wykorzystanie vouchera.
• W Carrefourze ważność bonu wynosi 60 dni,
• Natomiast w dyskontach sieci ALDI bony są ważne 90 dni od dnia ich wydania. Można je wykorzystać w godzinach otwarcia sklepu, w którym oddano opakowania do butelkomatu.
• W Żabce voucher kaucyjny zachowuje ważność przez 30 dni od dnia jego wydrukowania i tylko w tym okresie może zostać wykorzystany. Kupon można wykorzystać jeden raz oraz wyłącznie w sklepie, w którym został wydrukowany. 

W każdym z marketów w regulaminie przyjmowania butelek PET obowiązuje ta sama zasada - bon można wykorzystać tylko jeden raz.

Eksperci zwracają uwagę, że tak duże rozbieżności w terminie wykorzystania bonów mogą być źródłem dezorientacji konsumentów.